Xây dựng khối liên minh công – nông – trí thức ở Việt Nam có những thuận lợi và khó khăn gì trong quá trình cách mạng?

Câu hỏi: Xây dựng khối liên minh công – nông – trí thức ở Việt Nam có những thuận lợi và khó khăn gì trong quá trình cách mạng?

Đáp án:

–  Những thuận lợi:

+ Giai cấp công nhân: giai cấp công nhân ở Việt Nam hiện nay bao gồm những người lao động chân tay, lao động trí óc, hoạt động sản xuất trong các ngành công nghiệp thuộc các doanh nghiệp Nhà nước, hợp tác xã khu vực tư nhân, hợp tác liên doanh với nước ngoài, họ là người đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến, có tri thức. Họ là lực lượng đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, là hạt nhân vững chắc trong liên minh công nhân, nông dân, trí thức.

+ Giai cấp nông dân: là những người sản xuất trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, là người trực tiếp sử dụng tư liệu sản xuất đặc thù là đất, rừng, biển để sản xuất ra nông sản.

+ Tầng lớp trí thức: bao gồm những người lao động trí óc, sáng tạo, có trình độ học vấn, hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực nghiên cứu, giảng dạy, ứng dụng khoa học, văn học, nghệ thuật. Sản phẩm của họ khó thấy hơn so với công nhân và nông dân nhưng lại có vai trò quyết định đến năng suất lao động, đến sự phát triển xã hội.

– Liên minh giữa giai cấp công nhân – giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức ở Việt có những thuận lợi cơ bản là đa số đều số xuất thân từ nông dân. Do đó, họ có mối quan hệ gần gũi tự nhiên với nhau.

–  Những khó khăn :

+) giai cấp công nhân ở Việt Nam hiện nay là lực lượng đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, là hạt nhân vững chắc trong liên minh công nhân, nông dân, trí thức. Tuy nhiên, chúng ta không phủ nhận những nhược điểm của giai cấp công nhân Việt Nam : sinh ra và trưởng thành ở một nước phong kiến nửa thuộc địa, nông nghiệp lạc hậu nên hạn chế lớn nhất của giai cấp công nhân Việt Nam là số lượng còn ít, chịu ảnh hưởng tư tưởng Nho giáo phong kiến, mang nặng tác phong của nền sản xuất nhỏ tiểu nông, “nắng nghỉ, mưa ngủ, mát trời đi chơi” không tôn trọng giờ giấc quen với lối làm ăn vô tổ chức, vô kỷ luật chậm chạp, lề mề, việc hôm nay để lại ngày mai, hoặc bỏ trôi qua cũng được,… Tâm lý cục bộ “Một người làm quan cả họ được nhờ”, “Một giọt máu đào hơn ao nước lã”, “Ta về ta tắm ao ta” hay “trâu ta ăn cỏ đồng ta”. Người cùng một địa phương thường bao che cho nhau, đối với những người ở địa phương khác thì ghẻ lạnh hoặc thành kiến. Tâm lý cục bộ ấy, trở thành một cản trở rất lớn khi tiến hành những công trình lớn, khó khăn trong những mưu tính lâu dài, nhìn xa, thấy rộng. Khi gặp thuận lợi thì ảo tưởng bốc đồng, gặp khó khăn thì hoang mang, dao động và lại tư duy theo lối mê tín, lại nhờ đến ma quỷ, trời phật, lại “sống về mồ, về mả lại muôn sự tại trời”. Trạng thái tâm lý ấy đã hạn chế đến sự phát triển của khoa học, là cơ sở hình thành cho lối làm việc tuỳ tiện buông trôi, trông chờ vào sự may rủi.

 +) Giai cấp nông dân: Nông dân có “bản chất hai mặt”: Một mặt họ là những người lao động. Mặt khác, họ lại là những người tư hữu nhỏ. Tuy nhiên, nông dân không phải là giai cấp bóc lột dựa vào tư hữu nhỏ. Nước ta xuất phát điểm đi lên chủ nghĩa xã hội vốn là nước nông nghiệp, giai cấp nông dân chiếm gần 80% dân số, nhưng nhiều tiềm năng chưa được khơi dậy, nông dân đang còn phải chịu thiệt thòi thu nhập bấp bênh chưa được nhà nước trợ nông nghiệp miễn giảm thuế, tiêu thụ, chế biến, bảo quản, bảo hiểm nông sản, bảo hiểm sản xuất nông nghiệp, kiến thức quản lí kinh tế trình độ văn hóa thấp  (nhất là ở nông thôn, bản miền núi, vùng các dân tộc ít người…).